15427,69%-1,07
43,29% 0,05
50,71% -0,08
6768,48% 2,28
10972,45% 2,61
Arkeolojide Dünya Liderliği
Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy, TBMM Genel Kurulu’nda Bakanlığının 2026 yılı bütçe sunumunu yaptı. Ersoy, Türkiye’nin arkeoloji, restorasyon ve kültürel mirasın korunması alanında dünya çapında öncü bir konuma yükseldiğini vurguladı. Yıllık 780 kazı ve araştırma çalışmasıyla dünyada lider olan Türkiye’de, 2025 yılı itibarıyla 65 ilde 255 kazı alanında çalışmalar sürüyor. Yabancı heyetlerce yürütülen 29 kazı da 12 aylık programa dahil edilmiş ve her birine bir Türk Koordinatör Kazı Başkanı atanmış durumda.
Eserler Gün Yüzüne Çıkıyor
Bakan Ersoy, “Yerli ve milli Türk arkeolojisi bugün bütün insanlık tarihini aydınlatacak çalışmalara ev sahipliği yapıyor” ifadelerini kullandı. 2025 yılında 15 binden fazla envanterlik eserin gün yüzüne çıkarıldığını belirten Ersoy, bu çalışmalar için 3,5 milyar lira kaynak ayrıldığını açıkladı. Proje kapsamında ilk 11 ayda 1200’den fazla uzman ile 3 binden fazla çalışan istihdam edildi.
UNESCO Yolculuğu
Ersoy, UNESCO Dünya Mirası Listesi’ndeki Türkiye’ye ait varlık sayısının 22’ye yükseldiğini müjdeledi. Zerzevan Kalesi ve Mithraeum’un adaylık dosyasının 2026’da değerlendirilmek üzere Dünya Miras Merkezi’ne sunulduğunu açıkladı. UNESCO Dünya Mirası Geçici Listesi’ndeki varlık sayısı ise 79’a ulaştı.
Tarihi Eserlerin Restorasyonu
Bu yılın ilk 9 ayında 101 eserin onarım ve restorasyonu tamamlandı. Yıl sonuna kadar bu sayının 121’e çıkarılacağı ifade edildi. Ayasofya-i Kebir Cami-i Şerifi’ndeki çalışmaların, Mimar Sinan’dan bu yana yapılan en kapsamlı restorasyon olduğu vurgulandı. Ersoy, Ayasofya’daki tüm çalışmaların bilimsel yöntemlerle yürütüldüğünü belirterek, “Bir yıllık hazırlık sürecinde 50’den fazla toplantı yapıldı. Statik hesaplar, zemin testleri ve jeoradar taramalarıyla alınan kararlar laboratuvar çalışmalarıyla belirlendi” dedi.
Hatay’ın Yeniden İnşası
Hatay’da Eski Meclis ve Gastronomi binalarındaki restorasyonlarla Kurtuluş Caddesi’ndeki kentsel tasarım uygulamalarının ikinci etap çalışmalarının gelecek yıl başında tamamlanacağı bildirildi. Tarihi Meclis binasının Devlet Tiyatroları’na bağlı yerleşik bir sahne olarak yeniden işlevlendirileceği açıklandı.
Kaçakçılıkla Mücadele ve Ziyaretçiler
Kültür varlığı kaçakçılığıyla mücadele kapsamında 2025 yılında yurt dışından 180 eserin iadesi sağlandı. 2002-2025 yılları arasında ülkeye kazandırılan eser sayısı 13 bin 448’e ulaşırken, bunların 9 bin 133’ü 2018 sonrası getirildi. Türkiye genelinde 217 müze ve 146 düzenlenmiş ören yeri hizmet veriyor. 2025 yılı kasım ayı sonu itibarıyla müze ve ören yerlerini yaklaşık 31 milyon 750 bin kişi ziyaret etti.
